Η λυγαριά (λυγός, αγνιά, ακνιά, μυριτζιά) είναι πολυετής, φυλλοβόλος θάμνος ή μικρό δέντρο ύψους έως 2 μέτρα, με παλαμόλοβα φύλλα και μικρά βιολετιά, ρόδινα ή άσπρα άνθη. Ο καρπός της μοιάζει με μαύρο πιπέρι. Ανθίζει από τον Ιούνιο έως τον Δεκέμβριο και φύεται σε υγρά, αμμώδη εδάφη. Από την αρχαιότητα συνδέεται με την αγνότητα. Στους αρχαίους και μεσαιωνικούς χρόνους χρησιμοποιήθηκε για να απομακρύνει πειρασμούς, με τους μοναχούς να παρασκευάζουν σιρόπι από τους καρπούς της.

--- Περισσότερα ---

Ο αγνός ο λυγός, η γνωστή αγνιά ή ακνιά, µυριτζιά και λυγαριά, ανήκει στην οικογένεια των Βερβενίδων.

Είναι πολυετές, φυλλοβόλο και πολύκλωνο μικρό δένδρο η θάμνος, που µπορεί να φθάσει τα 2 µέτρα ύψος. Έχει φύλλα αντίθετα µε μακρύ µίσχο, παλαμόλοβα µε 5-7 στενόµακρους λοβούς, χνουδωτά στην κάτω επιφάνεια.

Τα άνθη του είναι µικρά βιολετιά, ρόδινα ή άσπρα και βρίσκονται σε ακραίες διακλαδισµένες ταξιανθίες. Ο καρπός του είναι μαύρη δρύπη και μοιάζει µε το μαύρο πιπέρι.

Ανθίζει από τον Ιούνη µέχρι το Δεκέμβρη και το συναντούμε σε υγρά και αμμώδη εδάφη, κυρίως στα πεδινά.

Γνωστή από τα πανάρχαια χρόνια, η λυγαριά συμβόλιζε την αγνότητα. Καταγράφεται ότι οι αρχαίοι Έλληνες, κατά τα Ελευσίνια, όταν γιόρταζαν τα Θεσμοφόρια, για να µην μπαίνουν στον πειρασμό, όταν θα έβλεπαν τα νεαρά κορίτσια και τις ιέρειες, έστρωναν το βράδυ να κοιμηθούν τα «παρθενικά» κρεβάτια, όπως τα αποκαλούσαν, καμωμένα µε ανθισμένες κορυφές λυγαριάς, γιατί πίστευαν ότι η λυγαριά απομάκρυνε τους πειρασμούς.

Η λυγαριά θεωρείται ότι κατευνάζει τις σεξουαλικές ορμές. Κατά το Μεσαίωνα οι σπόροι της λυγαριάς αποκαλούνταν «το πιπέρι των μοναχών» για την ιδιότητα αυτή της λυγαριάς, ελέγετο δε ότι οι μοναχοί έφτιαχναν από τους καρπούς της λυγαριάς ένα σιρόπι που το έπαιρναν, γιατί πίστευαν ότι απομακρύνει τους πειρασμούς.

Οι καρποί της λυγαριάς έχουν κατευναστικές, διουρητικές και ορεκτικές ιδιότητες, ενώ χρησιμοποιούνται για στομαχικούς πόνους, υστερία, ανορεξία και προβλήματα του ουροποιητικού. Τα φύλλα και οι σπόροι, σε μορφή καταπλάσματος, καταπραΰνουν σπυριά, αποστήματα, φιδιές και φλεγμονές ματιών. Τα άνθη της διώχνουν τις μύγες, οι ανθισμένες κορυφές προστατεύουν τις κλώσσες από τα «φτειρούθκια», και το φυτό είναι άριστο μελισσοκομικό. Τα κλαδιά χρησιμοποιούνται στην καλαθοπλεκτική.

--- Περισσότερα ---

Οι καρποί της έχουν κατευναστικές, διουρητικές και ορεκτικές ιδιότητες και συστήνονται σε στομαχικούς πόνους, σε υστερία, σε άτοµα πού έχουν χρίσει πρόσφατα από αγαπημένο πρόσωπο, σε ανορεξίες και προβλήματα του ουροποιητικού συστήματος.

Τα φύλλα και οι σπόροι της λειωμένοι σαν κατάπλασµα, βοηθούν να διαλυθούν σπυριά, αποστήµατα και αιµατάδες, καταπραΰνουν τους πόνους από δάγκωμα φιδιού, καταπραΰνουν και θεραπεύουν τις φλεγμονές των ματιών.

Τα άνθη της διώχνουν τις μύγες, μάλιστα αναφέρεται ότι οι μύγες είτε φεύγουν είτε αν καθίσουν στα άνθη αυτά, ψοφούν. Χρησιμοποιούνται οι ανθισμένες κορυφές της στα χωριά στη φωλιά της κλώσσας, για να την προφυλάξουν από τα «φτειρούθκια».

Είναι ένα πολύ καλό µελισσοκομικό φυτό. Τα κλαδιά της χρησιμοποιούνται στην καλαθοπλεκτική για να κατασκευάσουν καλάθια, κοφίνια, κυψέλες και άλλα πρακτικά είδη.

ΔΟΣΟΛΟΓΙΑ ΚΑΨΟΥΛΑΣ:

1 με 2 κάψουλες, πίνετε 1 φορές την ημέρα, για προληπτικούς σκοπούς

ή

1 με 2 κάψουλες, πίνετε 3 φορές την ημέρα, για θεραπευτική δόση.

*Μην υπερβαίνεται την ημερήσια δόση.

*  Καμία αναφορά παρενέργειας δεν έχει καταγραφεί 

Σημείωση:

Όλα τα σκευάσματα βοτάνων μπορούν να αποθηκευτούν αποτελεσματικά σε δροσερό, ξηρό και σκοτεινό μέρος, για παράδειγμα μέσα σε ένα ντουλάπι κουζίνας.

Θα πρέπει πάντοτε να ελέγχουμε την ένδειξη ημερομηνίας που ορίζετε από τον κατασκευαστή και η οποία δηλώνει το διάστημα που μπορούμε να τα αξιοποιήσουμε.

*  Προειδοποιήσεις:

Η παραπάνω περιγραφή του φυτού, δεν αποτελεί σε καμία περίπτωση συνταγή.

Η πληροφορίες που αναφέρονται έχουν αντληθεί από ακαδημαϊκά βιβλία, έρευνες, άρθρα και αναφορές καταξιωμένων βοτανολόγων.

Για τον άνθρωπο κάθε ουσία δυνητικώς μπορεί να έχει ανεπιθύμητο αποτέλεσμα, καθώς αυτό προέρχεται ανάλογα από την ποσότητα της ουσίας που θα μπει στον οργανισμό, και από τη δυνατότητα αυτού να την απομονώσει ή να την αποβάλλει μετά από κάποια επεξεργασία.

Θεωρείτε απαραίτητη η συμβουλή ειδικού πριν από την χρήση του φυτού, καθώς επίσης δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται ως υποκατάστατο μιας ισορροπημένης δίαιτας.

Συμβουλευτείτε τον γιατρό σας αν είστε έγκυος, θηλάζετε, βρίσκεστε υπό φαρμακευτική αγωγή ή αντιμετωπίζετε προβλήματα υγείας. Να φυλάσσεται μακριά από τα μικρά παιδιά.

Σε τροπικά ασιατικά έθνη, όπως η Κίνα, η Ταϊλάνδη, η Ινδονησία, η Μαλαισία και το Βιετνάμ, η τζινούρα είναι ένα φαρμακευτικό βότανο που διανέμεται ευρέως.

Ο πράσινος ξάδερφος του σπανακιού της Οκινάουα, το σπανάκι μακροζωίας είναι επίσης γνωστό ως "Φύλλα των Θεών". Η λέξη "Μακροζωία" μπορεί να παραπέμπει στα ιατρικά πλεονεκτήματα της στη μείωση της χοληστερόλης, του σακχάρου στο αίμα και της φλεγμονής.

Το σπανάκι πιστεύεται ότι έχει τις ρίζες του στη Μέση Ανατολή, πιθανότατα στο σημερινό Ιράν. Το σπανάκι μεταφέρθηκε στην Κίνα και την Ινδία από Άραβες εμπόρους.

Γύρω στο 650 μ.Χ. , καταγράφηκε η πρώτη γνωστή περίπτωση χρήσης σπανακιού στην Κίνα. Αργότερα, έγινε γνωστό ως λαχανικό στην Αραβική Μεσόγειο της Βόρειας Αφρικής.

Tο φυτό τσινούρα αναπτύσσεται άγρια, εκτός το ότι καλλιεργείται ως λαχανικό ή φαρμακευτικό φυτό. Το μαγείρεμα με κρέας και γαρίδες σε σούπα λαχανικών είναι ένα παράδειγμα χρήσης των νεαρών φύλλων της.

Προστατεύοντας διάφορα όργανα του σώματος έχει αποδειχθεί ότι έχει αντί-υπερτασικές, καρδιοπροστατευτικές, αντι-υπεργλυκαιμικές, ενισχυτικές της γονιμότητας, αντικαρκινικές, αντιμικροβιακές, αντιοξειδωτικές, προστατευτικές και αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες.

Επιπλέον, έχει αποδειχθεί κλινικά ότι εκτός από τις αντιφλεγμονώδεις και αντιικές ιδιότητες βοηθά τη μείωση των τριγλυκεριδίων και της χοληστερόλης στο αίμα.

Αυτό το ευχάριστο βότανο βοηθά στην επούλωση των υπαρχουσών βλαβών καθώς και στην προστασία από τα έλκη. Ακόμη και τα νεφρικά κύτταρα υποστηρίζεται ότι προστατεύονται από τη νεφρική νόσο.

ΔΟΣΟΛΟΓΙΑ:  20 σταγόνες μαζί με 1cm νερό μόνο (μέσα σε ένα ποτήρι και πίνετε)

*Πίνετε 1 φορά την ημέρα για απλή πρόληψη ή πίνετε 3 φορές την ημέρα για θεραπεία.

*  Καμία αναφορά παρενέργειας δεν έχει καταγραφεί 

Σημείωση:

Όλα τα σκευάσματα βοτάνων μπορούν να αποθηκευτούν αποτελεσματικά σε δροσερό, ξηρό και σκοτεινό μέρος, για παράδειγμα μέσα σε ένα ντουλάπι κουζίνας.

Θα πρέπει πάντοτε να ελέγχουμε την ένδειξη ημερομηνίας που ορίζετε από τον κατασκευαστή και η οποία δηλώνει το διάστημα που μπορούμε να τα αξιοποιήσουμε.

*  Προειδοποιήσεις:

Η παραπάνω περιγραφή του φυτού, δεν αποτελεί σε καμία περίπτωση συνταγή.

Η πληροφορίες που αναφέρονται έχουν αντληθεί από ακαδημαϊκά βιβλία, έρευνες, άρθρα και αναφορές καταξιωμένων βοτανολόγων.

Για τον άνθρωπο κάθε ουσία δυνητικώς μπορεί να έχει ανεπιθύμητο αποτέλεσμα, καθώς αυτό προέρχεται ανάλογα από την ποσότητα της ουσίας που θα μπει στον οργανισμό, και από τη δυνατότητα αυτού να την απομονώσει ή να την αποβάλλει μετά από κάποια επεξεργασία.

Θεωρείτε απαραίτητη η συμβουλή ειδικού πριν από την χρήση του φυτού, καθώς επίσης δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται ως υποκατάστατο μιας ισορροπημένης δίαιτας.

Συμβουλευτείτε τον γιατρό σας αν είστε έγκυος, θηλάζετε, βρίσκεστε υπό φαρμακευτική αγωγή ή αντιμετωπίζετε προβλήματα υγείας. Να φυλάσσεται μακριά από τα μικρά παιδιά.

Η λαβαντούλα η στενόφυλλη, η κοινή λεβάντα και η λαβαντούλα η στοϊχάς, γνωστή ως µυροφόρα και αγριολεβάντα ανήκουν στην οικογένεια των Χειλανθών και στην κατηγορία των αρωματικών φυτών.

Είναι πολυετή θαμνώδη φυτά, έχουν φύλλα µακρόστενα, ελαφρά χνουδωτά µάλλον σαρκώδη και ασηµόχρωα.

Χαρακτηριστική διαφορά τους είναι η ανθοφορία τους, που στη µεν πρώτη τα άνθη είναι χειλόµορφα, βιολετιά και βρίσκονται σε αραιή, ακραία ταξιανθία, ενώ της άγριας είναι βιολετιά και βρίσκονται σε ακραία, πυκνά στάχυα.

Ανθίζουν την άνοιξη η µεν πρώτη σε κήπους, η δε δεύτερη σε ξερότοπους, πετρώδη εδάφη και ποταμούς στα ηµιορεινά του νησιού μας.

Η λαβαντούλα η στοϊχάς είναι ιθαγενές φυτό των Μεσογειακών χωρών και αναφέρεται από τον Πλίνιο και το Διοσκουρίδη, η καλλωπιστική λεβάντα είναι υβρίδιο της άγριας.

Σήμερα υπάρχουν αρκετές καλλωπιστικές ποικιλίες, που καλλιεργούνται για το αιθέριο λάδι τους, παρ΄όλο που το ανώτερο ποιοτικά λάδι είναι αυτό που δίδει η λαβαντούλα η στενόφυλλη.

Υπάρχουν αρκετές ενδιαφέρουσες καταγραφές για τη λεβάντα και τη χρήση της.

Η λεβάντα ήταν από τα πρώτα φυτά που χρησιμοποίησε ο άνθρωπος από την αρχαιότητα για καλλωπιστικούς σκοπούς.

Η ονομασία της προέρχεται από το λατινικό Lavare που σημαίνει πλένω γιατί έριχναν άνθη λεβάντας στα μπάνια τους για να τα αρωματίζουν. Μια συνήθεια που την καθιέρωσαν οι Ρωμαίοι.

Τα σακουλάκια λεβάντας είχαν τη θέση τους στις κασέλες και στα ντουλάπια, για να αρωματίζουν τα ρούχα και να διώχνουν το σκώρο. Ακόμη και στις φόδρες των ρούχων έραβαν λεβάντα για τους σκοπούς αυτούς.

Με το λάδι της άλειφαν τα πόδια των κρεβατιών τους για να απαλλαγούν από τους κοριούς. Με το ίδιο λάδι άλειφαν τα κεφάλια των παιδιών για να τα απαλλάξουν από τις ψείρες. Επίσης το χρησιμοποιούσαν για τη θεραπεία των λαβωματιών.

Οι κυνηγοί ήξεραν ότι μπορούσαν να σωθούν οι ίδιοι και να σώσουν και τους σκύλους τους από τα δαγκώματα των οχιών, αν κυνηγούσαν σε τόπο που φύτρωνε λεβάντα. Έλιωναν τα φύλλα της και τα αποθέταν στις πληγές.

Οι νεότερες έρευνες έχουν αποδείξει ότι το αιθέριο λάδι της λεβάντας είναι δραστικό αντισηπτικό για το βάκιλο της διφθερίτιδας και του τύφου, για τους στρεπτόκοκκους και πνευµόκοκκους και δραστικό αντίδοτο για τα δηλητήρια.

Η λεβάντα είναι συνδεδεμένη µε την ιστορία της αρωµατοθεραπείας. Το 1920 ο Rene Maurice Gattefosse θα καεί άσχημα σε µια έκρηξη στο χηµείο του οικογενειακού του εργοστασίου που καταστεύαζε αρωματικά έλαια.

Το πρώτο πράγµα που βρήκε πρόχειρο για να καταλαγιάσει τους πόνους του ήταν καθαρό λάδι λεβάντας. Πρόσεξε ότι η θεραπεία ήταν γρήγορη και η επούλωση χωρίς σημάδι.

Αυτό του έδωσε το έναυσμα να ξεκινήσει τις έρευνες του για τις θεραπευτικές ιδιότητες των αρωματικών ουσιών.

Μετά από οκτώ χρόνια πειραματισμού θα εκδώσει το πρώτο βιβλίο για την αρωματοθεραπεία και θα σημάνει την αρχή της αρωµατοθεραπείας σαν ξεχωριστό κλάδο θεραπείας.

Το αιθέριο λάδι της χρησιμοποιείται σαν καλλυντικό, για θεραπευτικούς σκοπούς και κατέχει µια ξεχωριστή θέση στην αρωματοθεραπεία.

Ξηραμένες διατηρούν το άρωμα τους για χρόνια.

Τα φύλλα της περιέχουν αιθέριο λάδι µε κύρια συστατικά το οξικό λιναλύλιο, λιναλοόλη, γερανιόλη, βορνεόλη και τερπενικούς υδρογονάνθρακες.

Τα άνθη περιέχουν ακόµη κουµαρινικά παράγωγα, ταννίνη, ροζµαρινικό οξύ, πικρές ουσίες, ανθοκυανίνη και ανόργανα άλατα.

Έχει αντισηπτικές, επουλωτικές, ηρεμιστικές, αντισπασμωδικές και σπασμολυτικές ιδιότητες και συστήνεται σαν καταπραϋντική του νευρικού συστήματος και των λείων μυών, σε περιπτώσεις νευρικής υπερέντασής, νευρασθένειες, αϋπνίες, καρδιακές νευρώσεις, πονοκεφάλους και ημικρανίες, λιποθυμίες και µελαγχολίες.

Μπορεί να χρησιμοποιηθεί το έγχυμα της ή μασάζ µε αιθέριο λάδι της, γιατί έχει την ιδιότητα να εξισορροπεί τις σωματικές και ψυχικές δυνάμεις του οργανισμού, σε προβλήματα του αναπνευστικού, όπως βρογχικά, ιγμορίτιδα, άσθμα και φυματίωση, σε δερματικά προβλήματα, όπως ακμή, πληγές, αναφυλαξία, έκζεμα, μώλωπες, οιδήματα και γενικά σε δερματοπάθειες, σε δαγκώματα εντόμων και φιδιών, σε άφθες µε γαργάρες, σε υπέρταση, ταχυκαρδία και για τόνωση του κυκλοφοριακού συστήματος, σε αέρια στα έντερα και για καταπολέμηση των παρασίτων στα έντερα, σε προβλήματα χολής, σε ρευματικούς και αρθριτικούς πόνους µε εντριβές, σε γυναικολογικά προβλήματα, όπως λευκόρροια, οδυνηρά και ακανόνιστα έµµηνα.

Ακόμη µε μασάζ στο τελευταίο σπόνδυλο µε λάδι αιθέριο λάδι της, επιταχύνει και ευκολύνει τη γέννα, για να απωθεί τα έντομα και μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε λίγες σταγόνες από το αιθέριο λάδι της στη συσκευή για αρωματισμό της ατμόσφαιρας και να επιτύχουμε διπλό αποτέλεσμα, μαζί µε τον αρωματισμό του χώρου µας να απαλλαγούμε από τα ενοχλητικά έντομα.

Δοσολογία: 1 κουταλιά της σούπας σε μισό ποτήρι νερό, πρωί, μεσημέρι και βράδυ.

*  Καμία αναφορά παρενέργειας δεν έχει καταγραφεί 

Σημείωση:

Όλα τα σκευάσματα βοτάνων μπορούν να αποθηκευτούν αποτελεσματικά σε δροσερό, ξηρό και σκοτεινό μέρος, για παράδειγμα μέσα σε ένα ντουλάπι κουζίνας.

Θα πρέπει πάντοτε να ελέγχουμε την ένδειξη ημερομηνίας που ορίζετε από τον κατασκευαστή και η οποία δηλώνει το διάστημα που μπορούμε να τα αξιοποιήσουμε.

*  Προειδοποιήσεις:

Η παραπάνω περιγραφή του φυτού, δεν αποτελεί σε καμία περίπτωση συνταγή.

Η πληροφορίες που αναφέρονται έχουν αντληθεί από ακαδημαϊκά βιβλία, έρευνες, άρθρα και αναφορές καταξιωμένων βοτανολόγων.

Για τον άνθρωπο κάθε ουσία δυνητικώς μπορεί να έχει ανεπιθύμητο αποτέλεσμα, καθώς αυτό προέρχεται ανάλογα από την ποσότητα της ουσίας που θα μπει στον οργανισμό, και από τη δυνατότητα αυτού να την απομονώσει ή να την αποβάλλει μετά από κάποια επεξεργασία.

Θεωρείτε απαραίτητη η συμβουλή ειδικού πριν από την χρήση του φυτού, καθώς επίσης δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται ως υποκατάστατο μιας ισορροπημένης δίαιτας.

Συμβουλευτείτε τον γιατρό σας αν είστε έγκυος, θηλάζετε, βρίσκεστε υπό φαρμακευτική αγωγή ή αντιμετωπίζετε προβλήματα υγείας. Να φυλάσσεται μακριά από τα μικρά παιδιά.

Χρησιμοποιήθηκε στην αρχαία Αίγυπτο, την Ελλάδα, τη Μέση Ανατολή και την Αφρική. Λέγεται ότι προέρχεται από τη Νοτιοανατολική Ασία. Ιστορικά, αυτό το ανθοφόρο φυτό έχει χρησιμοποιηθεί ως μπαχαρικό και συντηρητικό τροφίμων.

Ο Μαύρος Σπόρος, που είναι εγγενής στη Μεσόγειο και την Ασία, καλλιεργείται για περισσότερα από 3.000 χρόνια για διάφορους σκοπούς.

Ο μαύρος σπόρος, ο οποίος λαμβάνεται από το φυτό Nigella sativa, χρησιμοποιήθηκε από τους αρχαίους Αιγύπτιους για τη θεραπεία φλεγμονωδών δερματικών παθήσεων όπως εξανθήματα, δαγκώματα καθώς και πεπτικά προβλήματα.

Ένα καθημερινό κουταλάκι του γλυκού μαύρου σπορέλαιου, που συχνά συνδυάζεται με μια κουταλιά ωμό μέλι, είναι η συνηθισμένη δόση. Οι αρχαίοι Αιγύπτιοι χρησιμοποιούσαν το λάδι για την υποστήριξη του ανοσοποιητικού συστήματος.

Διάφορες δερματικές παθήσεις αντιμετωπίστηκαν με το λάδι, το οποίο χρησιμοποιήθηκε επίσης στο τριχωτό της κεφαλής για την προώθηση της υγιούς ανάπτυξης.

Tο μαύρο κύμινο μπορεί να μειώσει την ακμή, θα μπορούσε να βοηθήσει στη θεραπεία της ψωρίασης, βοηθά στην επούλωση των πληγών, να προάγει υγεία στα μαλλιά, επίσης να βοηθήσει στη θεραπεία της λεύκης, να μειώσει τις φλεγμονές, να βοηθήσει στην απώλεια βάρους και να ενισχύει τη ρύθμιση του σακχάρου στο αίμα.

ΔΟΣΟΛΟΓΙΑ ΕΣΩΤΕΡΙΚΑ: 20 σταγόνες λάδι, πίνετε 3 φορές την ημέρα.

* Συμβουλές & Μυστικά :

ΕΞΩΤΕΡΙΚΑ: Το λάδι μαύρου σπόρου είναι ένα εξαιρετικό λάδι για όλους τους τύπους δέρματος. Αυτό το λάδι χαρίζει στο δέρμα καταπραϋντική ενυδάτωση όταν εφαρμόζεται σε αυτό. Το ασβέστιο σε αυτό το έλαιο βοηθά την επιδερμίδα να δημιουργήσει σμήγμα, τη φυσική ουσία που καλύπτει το δέρμα, η οποία βοηθά το δέρμα να διατηρήσει την υγρασία.

* Καμία αναφορά παρενέργειας δεν έχει καταγραφεί 

Σημείωση:

Όλα τα σκευάσματα βοτάνων μπορούν να αποθηκευτούν αποτελεσματικά σε δροσερό, ξηρό και σκοτεινό μέρος, για παράδειγμα μέσα σε ένα ντουλάπι κουζίνας.

Θα πρέπει πάντοτε να ελέγχουμε την ένδειξη ημερομηνίας που ορίζετε από τον κατασκευαστή και η οποία δηλώνει το διάστημα που μπορούμε να τα αξιοποιήσουμε.

*  Προειδοποιήσεις:

Η παραπάνω περιγραφή του φυτού, δεν αποτελεί σε καμία περίπτωση συνταγή.

Η πληροφορίες που αναφέρονται έχουν αντληθεί από ακαδημαϊκά βιβλία, έρευνες, άρθρα και αναφορές καταξιωμένων βοτανολόγων.

Για τον άνθρωπο κάθε ουσία δυνητικώς μπορεί να έχει ανεπιθύμητο αποτέλεσμα, καθώς αυτό προέρχεται ανάλογα από την ποσότητα της ουσίας που θα μπει στον οργανισμό, και από τη δυνατότητα αυτού να την απομονώσει ή να την αποβάλλει μετά από κάποια επεξεργασία.

Θεωρείτε απαραίτητη η συμβουλή ειδικού πριν από την χρήση του φυτού, καθώς επίσης δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται ως υποκατάστατο μιας ισορροπημένης δίαιτας.

Συμβουλευτείτε τον γιατρό σας αν είστε έγκυος, θηλάζετε, βρίσκεστε υπό φαρμακευτική αγωγή ή αντιμετωπίζετε προβλήματα υγείας. Να φυλάσσεται μακριά από τα μικρά παιδιά.

Σε τροπικά ασιατικά έθνη, όπως η Κίνα, η Ταϊλάνδη, η Ινδονησία, η Μαλαισία και το Βιετνάμ, η τζινούρα είναι ένα φαρμακευτικό βότανο που διανέμεται ευρέως.

Ο πράσινος ξάδερφος του σπανακιού της Οκινάουα, το σπανάκι μακροζωίας είναι επίσης γνωστό ως ’’Φύλλα των Θεών’’.

Η λέξη "Μακροζωία" μπορεί να παραπέμπει στα ιατρικά πλεονεκτήματα της στη μείωση της χοληστερόλης, του σακχάρου στο αίμα και της φλεγμονής.

Το σπανάκι πιστεύεται ότι έχει τις ρίζες του στη Μέση Ανατολή, πιθανότατα στο σημερινό Ιράν. Το σπανάκι μεταφέρθηκε στην Κίνα και την Ινδία από Άραβες εμπόρους.

Γύρω στο 650 μ.Χ. , καταγράφηκε η πρώτη γνωστή περίπτωση χρήσης σπανακιού στην Κίνα. Αργότερα, έγινε γνωστό ως λαχανικό στην Αραβική Μεσόγειο της Βόρειας Αφρικής.

Tο φυτό τσινούρα αναπτύσσεται άγρια, εκτός το ότι καλλιεργείται ως λαχανικό ή φαρμακευτικό φυτό.

Το μαγείρεμα με κρέας και γαρίδες σε σούπα λαχανικών είναι ένα παράδειγμα χρήσης των νεαρών φύλλων της.

Προστατεύοντας διάφορα όργανα του σώματος έχει αποδειχθεί ότι έχει αντί-υπερτασικές, καρδιοπροστατευτικές, αντι-υπεργλυκαιμικές, ενισχυτικές της γονιμότητας, αντικαρκινικές, αντιμικροβιακές, αντιοξειδωτικές, προστατευτικές και αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες.

Επιπλέον, έχει αποδειχθεί κλινικά ότι εκτός από τις αντιφλεγμονώδεις και αντιικές ιδιότητες βοηθά τη μείωση των τριγλυκεριδίων και της χοληστερόλης στο αίμα.

Αυτό το ευχάριστο βότανο βοηθά στην επούλωση των υπαρχουσών βλαβών καθώς και στην προστασία από τα έλκη. Ακόμη και τα νεφρικά κύτταρα υποστηρίζεται ότι προστατεύονται από τη νεφρική νόσο.

ΕΓΧΥΜΑ: Αφήνουμε τα βότανα για 15 λεπτά σε καυτό νερό, τα σουρώνουμε και πίνουμε.

ΔΟΣΟΛΟΓΙΑ: 1 με 2 κουταλάκια βότανο, σε 1 φλιτζάνι του τσαγιού με νερό και πίνουμε 3 φορές την ημέρα. Αυτή η μέθοδος χρησιμοποιείται για πέταλα, άνθη, φύλλα και όλα τα αρωματικά βότανα.

*ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΑ: Για εξοικονόμηση χρόνου, από το προηγούμενο βράδυ ή το πρωινό μας, ετοιμάζουμε ένα (ολοήμερο) ρόφημα, το βάζουμε σε γυάλινο μπουκάλι ή παγούρι, και το πίνουμε ανά τακτικά χρονικά διαστήματα, καθόλη την περίοδο της ημέρας (από το πρωί έως το βράδυ).

ΔΟΣΟΛΟΓΙΑ: 3 με 6 κουταλάκια βότανο, σε ποσότητα 3 φλυτζάνια του τσαγιού νερό, το φτιάχνουμε μόνο 1 φορά και το πίνουμε έως ότου τελειώσει.

*  Καμία αναφορά παρενέργειας δεν έχει καταγραφεί 

Σημείωση:

Η γεύση προέρχεται από έλαια στα κυτταρικά τοιχώματα των φυτών. Το κόψιμο ή η άλεση σπάει τα κυτταρικά τοιχώματα και απελευθερώνει τη γεύση.

Όλα τα σκευάσματα βοτάνων μπορούν να αποθηκευτούν αποτελεσματικά σε δροσερό, ξηρό και σκοτεινό μέρος, για παράδειγμα μέσα σε ένα ντουλάπι κουζίνας.

Θα πρέπει πάντοτε να ελέγχουμε την ένδειξη ημερομηνίας που ορίζετε από τον κατασκευαστή και η οποία δηλώνει το διάστημα που μπορούμε να τα αξιοποιήσουμε.

Η ξήρανση των βοτάνων σε πολύ υψηλή θερμοκρασία μπορεί να προκαλέσει απώλεια γεύσης και ιδιοτήτων.

*  Προειδοποιήσεις:

Η παραπάνω περιγραφή του φυτού, δεν αποτελεί σε καμία περίπτωση συνταγή.

Η πληροφορίες που αναφέρονται έχουν αντληθεί από ακαδημαϊκά βιβλία, έρευνες, άρθρα και αναφορές καταξιωμένων βοτανολόγων.

Για τον άνθρωπο κάθε ουσία δυνητικώς μπορεί να έχει ανεπιθύμητο αποτέλεσμα, καθώς αυτό προέρχεται ανάλογα από την ποσότητα της ουσίας που θα μπει στον οργανισμό, και από τη δυνατότητα αυτού να την απομονώσει ή να την αποβάλλει μετά από κάποια επεξεργασία.

Θεωρείτε απαραίτητη η συμβουλή ειδικού πριν από την χρήση του φυτού, καθώς επίσης δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται ως υποκατάστατο μιας ισορροπημένης δίαιτας.

Συμβουλευτείτε τον γιατρό σας αν είστε έγκυος, θηλάζετε, βρίσκεστε υπό φαρμακευτική αγωγή ή αντιμετωπίζετε προβλήματα υγείας. Να φυλάσσεται μακριά από τα μικρά παιδιά.

Ο αγνός ο λυγός, η γνωστή αγνιά ή ακνιά, µυριτζιά και λυγαριά, ανήκει στην οικογένεια των Βερβενίδων.

Είναι πολυετές, φυλλοβόλο και πολύκλωνο μικρό δένδρο η θάμνος, που µπορεί να φθάσει τα 2 µέτρα ύψος.

Έχει φύλλα αντίθετα µε μακρύ µίσχο, παλαμόλοβα µε 5-7 στενόµακρους λοβούς, χνουδωτά στην κάτω επιφάνεια.

Τα άνθη του είναι µικρά βιολετιά, ρόδινα ή άσπρα και βρίσκονται σε ακραίες διακλαδισµένες ταξιανθίες.

Ο καρπός του είναι μαύρη δρύπη και μοιάζει µε το μαύρο πιπέρι. Ανθίζει από τον Ιούνη µέχρι το Δεκέμβρη και το συναντούμε σε υγρά και αμμώδη εδάφη, κυρίως στα πεδινά.

Γνωστή από τα πανάρχαια χρόνια, η λυγαριά συμβόλιζε την αγνότητα.

Καταγράφεται ότι οι αρχαίοι Έλληνες, κατά τα Ελευσίνια, όταν γιόρταζαν τα Θεσμοφόρια, για να µην μπαίνουν στον πειρασμό, όταν θα έβλεπαν τα νεαρά κορίτσια και τις ιέρειες, έστρωναν το βράδυ να κοιμηθούν τα «παρθενικά» κρεβάτια, όπως τα αποκαλούσαν, καμωμένα µε ανθισμένες κορυφές λυγαριάς, γιατί πίστευαν ότι η λυγαριά απομάκρυνε τους πειρασμούς.

Η λυγαριά θεωρείται ότι κατευνάζει τις σεξουαλικές ορμές.

Κατά το Μεσαίωνα οι σπόροι της λυγαριάς αποκαλούνταν «το πιπέρι των μοναχών» για την ιδιότητα αυτή της λυγαριάς, ελέγετο δε ότι οι μοναχοί έφτιαχναν από τους καρπούς της λυγαριάς ένα σιρόπι που το έπαιρναν, γιατί πίστευαν ότι απομακρύνει τους πειρασμούς.

Οι καρποί της έχουν κατευναστικές, διουρητικές και ορεκτικές ιδιότητες και συστήνονται σε στομαχικούς πόνους, σε υστερία, σε άτοµα που έχουν χρίσει πρόσφατα από αγαπημένο πρόσωπο, σε ανορεξίες και προβλήματα του ουροποιητικού συστήματος.

Τα φύλλα και οι σπόροι της λειωμένοι σαν κατάπλασµα βοηθούν να διαλυθούν σπυριά, αποστήµατα και αιµατάδες, καταπραΰνουν τους πόνους από δάγκωμα φιδιού, καταπραΰνουν και θεραπεύουν τις φλεγμονές των ματιών.

Τα άνθη της διώχνουν τις μύγες, μάλιστα αναφέρεται ότι οι μύγες είτε φεύγουν είτε αν καθίσουν στα άνθη αυτά, ψοφούν.

Χρησιμοποιούνται οι ανθισμένες κορυφές της στα χωριά στη φωλιά της κλώσσας, για να την προφυλάξουν από τα «φτειρούθκια».

ΕΓΧΥΜΑ: Αφήνουμε τα βότανα για 15 λεπτά σε καυτό νερό, τα σουρώνουμε και πίνουμε.

ΔΟΣΟΛΟΓΙΑ: 1 με 2 κουταλάκια βότανο, σε 1 φλιτζάνι του τσαγιού με νερό και πίνουμε 3 φορές την ημέρα. Αυτή η μέθοδος χρησιμοποιείται για πέταλα, άνθη, φύλλα και όλα τα αρωματικά βότανα.

*ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΑ: Για εξοικονόμηση χρόνου, από το προηγούμενο βράδυ ή το πρωινό μας, ετοιμάζουμε ένα (ολοήμερο) ρόφημα, το βάζουμε σε γυάλινο μπουκάλι ή παγούρι, και το πίνουμε ανά τακτικά χρονικά διαστήματα, καθόλη την περίοδο της ημέρας (από το πρωί έως το βράδυ).

ΔΟΣΟΛΟΓΙΑ: 3 με 6 κουταλάκια βότανο, σε ποσότητα 3 φλυτζάνια του τσαγιού νερό, το φτιάχνουμε μόνο 1 φορά και το πίνουμε έως ότου τελειώσει.

* Συμβουλές & Μυστικά :

Από το ιατροσοφικό Μαχαιρά διαβάζουμε: Έπαρε κάµποσα φύλλα αδγιάς, βράσε τα καλά µε νερόν και βάλε απ᾿ αυτό το ζουμί στο στόμα σου και κράτησε το ώραν πολλήν, δυό και τρεις φορές και θεραπεύεσαι.

* Η συνταγή αυτή αναφέρεται! για τις αιµορραγίες των ούλων.

*  Καμία αναφορά παρενέργειας δεν έχει καταγραφεί 

Σημείωση:

Η γεύση προέρχεται από έλαια στα κυτταρικά τοιχώματα των φυτών. Το κόψιμο ή η άλεση σπάει τα κυτταρικά τοιχώματα και απελευθερώνει τη γεύση.

Όλα τα σκευάσματα βοτάνων μπορούν να αποθηκευτούν αποτελεσματικά σε δροσερό, ξηρό και σκοτεινό μέρος, για παράδειγμα μέσα σε ένα ντουλάπι κουζίνας.

Θα πρέπει πάντοτε να ελέγχουμε την ένδειξη ημερομηνίας που ορίζετε από τον κατασκευαστή και η οποία δηλώνει το διάστημα που μπορούμε να τα αξιοποιήσουμε.

Η ξήρανση των βοτάνων σε πολύ υψηλή θερμοκρασία μπορεί να προκαλέσει απώλεια γεύσης και ιδιοτήτων.

*  Προειδοποιήσεις:

Η παραπάνω περιγραφή του φυτού, δεν αποτελεί σε καμία περίπτωση συνταγή.

Η πληροφορίες που αναφέρονται έχουν αντληθεί από ακαδημαϊκά βιβλία, έρευνες, άρθρα και αναφορές καταξιωμένων βοτανολόγων.

Για τον άνθρωπο κάθε ουσία δυνητικώς μπορεί να έχει ανεπιθύμητο αποτέλεσμα, καθώς αυτό προέρχεται ανάλογα από την ποσότητα της ουσίας που θα μπει στον οργανισμό, και από τη δυνατότητα αυτού να την απομονώσει ή να την αποβάλλει μετά από κάποια επεξεργασία.

Θεωρείτε απαραίτητη η συμβουλή ειδικού πριν από την χρήση του φυτού, καθώς επίσης δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται ως υποκατάστατο μιας ισορροπημένης δίαιτας.

Συμβουλευτείτε τον γιατρό σας αν είστε έγκυος, θηλάζετε, βρίσκεστε υπό φαρμακευτική αγωγή ή αντιμετωπίζετε προβλήματα υγείας. Να φυλάσσεται μακριά από τα μικρά παιδιά.

Η λαβαντούλα η στενόφυλλη, η κοινή λεβάντα και η λαβαντούλα η στοϊχάς, γνωστή ως µυροφόρα και αγριολεβάντα ανήκουν στην οικογένεια των Χειλανθών και στην κατηγορία των αρωματικών φυτών.

Είναι πολυετή θαμνώδη φυτά, έχουν φύλλα µακρόστενα, ελαφρά χνουδωτά µάλλον σαρκώδη και ασηµόχρωα.

Χαρακτηριστική διαφορά τους είναι η ανθοφορία τους, που στη µεν πρώτη τα άνθη είναι χειλόµορφα, βιολετιά και βρίσκονται σε αραιή, ακραία ταξιανθία, ενώ της άγριας είναι βιολετιά και βρίσκονται σε ακραία, πυκνά στάχυα.

Ανθίζουν την άνοιξη η µεν πρώτη σε κήπους, η δε δεύτερη σε ξερότοπους, πετρώδη εδάφη και ποταμούς στα ηµιορεινά του νησιού μας.

Η λαβαντούλα η στοϊχάς είναι ιθαγενές φυτό των Μεσογειακών χωρών και αναφέρεται από τον Πλίνιο και το Διοσκουρίδη, η καλλωπιστική λεβάντα είναι υβρίδιο της άγριας.

Σήμερα υπάρχουν αρκετές καλλωπιστικές ποικιλίες, που καλλιεργούνται για το αιθέριο λάδι τους, παρ΄ όλο που το ανώτερο ποιοτικά λάδι είναι αυτό που δίδει η λαβαντούλα η στενόφυλλη.

Υπάρχουν αρκετές ενδιαφέρουσες καταγραφές για τη λεβάντα και τη χρήση της.

Η λεβάντα ήταν από τα πρώτα φυτά που χρησιμοποίησε ο άνθρωπος από την αρχαιότητα για καλλωπιστικούς σκοπούς. Η ονομασία της προέρχεται από το λατινικό Lavare που σημαίνει πλένω γιατί έριχναν άνθη λεβάντας στα μπάνια τους για να τα αρωματίζουν. Μια συνήθεια που την καθιέρωσαν οι Ρωμαίοι.

Τα σακουλάκια λεβάντας είχαν τη θέση τους στις κασέλες και στα ντουλάπια, για να αρωματίζουν τα ρούχα και να διώχνουν το σκώρο. Ακόμη και στις φόδρες των ρούχων έραβαν λεβάντα για τους σκοπούς αυτούς.

Με το λάδι της άλειφαν τα πόδια των κρεβατιών τους για να απαλλαγούν από τους κοριούς. Με το ίδιο λάδι άλειφαν τα κεφάλια των παιδιών για να τα απαλλάξουν από τις ψείρες. Επίσης το χρησιμοποιούσαν για τη θεραπεία των λαβωματιών.

Οι κυνηγοί ήξεραν ότι μπορούσαν να σωθούν οι ίδιοι και να σώσουν και τους σκύλους τους από τα δαγκώματα των οχιών, αν κυνηγούσαν σε τόπο που φύτρωνε λεβάντα. Έλιωναν τα φύλλα της και τα αποθέταν στις πληγές.

Οι νεότερες έρευνες έχουν αποδείξει ότι το αιθέριο λάδι της λεβάντας είναι δραστικό αντισηπτικό για το βάκιλο της διφθερίτιδας και του τύφου, για τους στρεπτόκοκκους και πνευµόκοκκους και δραστικό αντίδοτο για τα δηλητήρια.

Η λεβάντα είναι συνδεδεμένη µε την ιστορία της αρωµατοθεραπείας. Το 1920 ο Rene Maurice Gattefosse θα καεί άσχημα σε µια έκρηξη στο χηµείο του οικογενειακού του εργοστασίου που καταστεύαζε αρωματικά έλαια.

Το πρώτο πράγµα που βρήκε πρόχειρο για να καταλαγιάσει τους πόνους του ήταν καθαρό λάδι λεβάντας. Πρόσεξε ότι η θεραπεία ήταν γρήγορη και η επούλωση χωρίς σημάδι.

Αυτό του έδωσε το έναυσμα να ξεκινήσει τις έρευνές του για τις θεραπευτικές ιδιότητες των αρωματικών ουσιών.

Μετά από οκτώ χρόνια πειραματισμού θα εκδώσει το πρώτο βιβλίο για την αρωματοθεραπεία και θα σημάνει την αρχή της αρωµατοθεραπείας σαν ξεχωριστό κλάδο θεραπείας.

Το αιθέριο λάδι της χρησιμοποιείται σαν καλλυντικό, για θεραπευτικούς σκοπούς και κατέχει μία ξεχωριστή θέση στην αρωματοθεραπεία.

Ξηραμένες διατηρούν το άρωμα τους για χρόνια.

Τα φύλλα της περιέχουν αιθέριο λάδι µε κύρια συστατικά το οξικό λιναλύλιο, λιναλοόλη, γερανιόλη, βορνεόλη και τερπενικούς υδρογονάνθρακες.

Τα άνθη περιέχουν ακόµη κουµαρινικά παράγωγα, ταννίνη, ροζµαρινικό οξύ, πικρές ουσίες, ανθοκυανίνη και ανόργανα άλατα.

Έχει αντισηπτικές, επουλωτικές, ηρεμιστικές, αντισπασμωδικές και σπασμολυτικές Ιδιότητες και συστήνεται:

- σαν καταπραϋντική του νευρικού συστήματος και των λείων μυών, σε περιπτώσεις νευρικής υπερέντασής, νευρασθένειες, αϋπνίες, καρδιακές νευρώσεις, πονοκεφάλους και ημικρανίες, λιποθυμίες και µελαγχολίες. Μπορεί να χρησιμοποιηθεί το έγχυμα της ή μασάζ µε αιθέριο λάδι της, γιατί έχει την ιδιότητα να εξισορροπεί τις σωματικές και ψυχικές δυνάμεις του οργανισμού.

-σε προβλήματα του αναπνευστικού, όπως βρογχικά, ιγμορίτιδα, άσθμα και φυματίωση.

- σε δερματικά προβλήματα, όπως ακμή, πληγές, αναφυλαξία, έκζεμα, μώλωπες, οιδήματα και γενικά σε δερματοπάθειες.

- σε δαγκώματα εντόμων και φιδιών.

- σε άφθες µε γαργάρες.

- σε υπέρταση, ταχυκαρδία και για τόνωση του κυκλοφοριακού συστήματος.

- σε αέρια στα έντερα και για καταπολόµηση των παρασίτων στα έντερα.

- σε προβλήματα χολής.

- σε ρευματικούς και αρθριτικούς πόνους µε εντριβές.

- σε γυναικολογικά προβλήματα, όπως λευκόρροια, οδυνηρά και ακανόνιστα έµµηνα. Ακόμη µε μασάζ στο τελευταίο σπόνδυλο µε λάδι αιθέριο λάδι της, επιταχύνει και ευκολύνει τη γέννα, για να απωθεί τα έντομα και μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε λίγες σταγόνες από το αιθέριο λάδι της στη συσκευή για αρωματισμό της ατμόσφαιρας και να επιτύχουμε διπλό αποτέλεσμα, μαζί µε τον αρωματισμό του χώρου µας να απαλλαγούμε από τα ενοχλητικά έντομα.

ΕΓΧΥΜΑ: Αφήνουμε τα βότανα για 15 λεπτά σε καυτό νερό, τα σουρώνουμε και πίνουμε.

ΔΟΣΟΛΟΓΙΑ: 1 με 2 κουταλάκια βότανο, σε 1 φλιτζάνι του τσαγιού με νερό και πίνουμε 3 φορές την ημέρα. Αυτή η μέθοδος χρησιμοποιείται για πέταλα, άνθη, φύλλα και όλα τα αρωματικά βότανα.

*ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΑ: Για εξοικονόμηση χρόνου, από το προηγούμενο βράδυ ή το πρωινό μας, ετοιμάζουμε ένα (ολοήμερο) ρόφημα, το βάζουμε σε γυάλινο μπουκάλι ή παγούρι, και το πίνουμε ανά τακτικά χρονικά διαστήματα, καθόλη την περίοδο της ημέρας (από το πρωί έως το βράδυ).

ΔΟΣΟΛΟΓΙΑ: 3 με 6 κουταλάκια βότανο, σε ποσότητα 3 φλυτζάνια του τσαγιού νερό, το φτιάχνουμε μόνο 1 φορά και το πίνουμε έως ότου τελειώσει.

* Συμβουλές & Μυστικά :

Για εξωτερική χρήση ετοιμάζουμε ένα πιο δυνατό έγχυµα, βάζοντας τη διπλάσια δόση βοτάνου και το χρησιμοποιούμε για πλύσεις σε δερματικά προβλήματα, µε εσωτερική πλύση σε λευκόρροια, µε κομπρέσες σε πληγές, αποστήµατα και πονοκεφάλους.

Ακόμη με λούσιμο των μαλλιών για απαλλαγή από την πιτυρίδα και µε θεραπευτικά μπάνια για ξεκούραση, τόνωση, σε δερματικά προβλήματα, ρευματικούς και αρθριτικούς πόνους.

Λάδι: Αφήνουμε μία φούχτα άνθη λεβάντας σε ένα λίτρο λιπαρό φυτικό λάδι ἡ ελαιόλαδο, για τρεις ημέρες στον ήλιο, σουρώνουµε και προσθέτουμε νέα άνθη λεβάντας.

Επαναλαμβάνουμε μέχρις ότου το λάδι µας μυρίζει έντονα λεβάντα. Χρησιμοποιείται στα δερµατικά προβλήµατα και πληγές µε επαλείψεις και για τα μαλλιά µε εντριβές.

Μπορούμε να το χρησιμοποιήσουμε και εσωτερικά για τις ιδιότητες της λεβάντας, απλά το διαλύουμε σε νερό. Η δοσολογία είναι 5-6 σταγόνες σε µισό ποτήρι νερό.

Οι φρέσκες ανθισμένες κορυφές της λεβάντας χρησιμοποιούνται για αρωματισμό καλλυντικών, (το περίφημο νερό Κολωνίας), ποτών, φαγητών, γλυκών και διαφόρων ειδών ψωμιού.

Τα ξηρά άνθη της σε σακουλάκια αρωματίζουν και διώχνουν το σκώρο στα ερμάρια, συρτάρια και μπαούλα.

Το αιθέριο λάδι της χρησιμοποιείται στην αρωµατοθεραπεία και θεωρείται ένα από τα βασικά λάδια για το σκοπό αυτό.

Χρησιμοποιούνται µόνο μερικές σταγόνες του, διαλυμένες σε λιπαρό φυτικό λάδι.

Λόγω των ιδιοτήτων του χρησιμοποιείται σε συνδυασμό µε πολλά άλλα αιθέρια λάδια, περισσότερο για να ενισχύει τις ιδιότητές τους και συνάμα να εξουδετερώνει τις έντονες ή ερεθιστικές τους ιδιότητες.

Δρ Κυριακή Ζανέττου: Τελειώνοντας το κεφάλαιο λεβάντα μπαίνω στον πειρασμό να δώσω τη δοκιμασμένη συνταγή του Helmerich, για την ψώρα, που την ολοκλήρωσε µετά από μακρύ πειραματισμό.

Αναμειγνύουμε από ένα γραμμάριο αιθέριο λάδι λεβάντας, λεμονιού, µέντας, γαρύφαλλου και κανέλλας, προσθέτουμε ένα γραμμάριο γόµα τραγάγκαθας, πενήντα γραμμάρια σόδα, εκατό γραμμάρια θείο και διακόσια γραμμάρια γλυκερίνη.

Τα αναμειγνύουμε καλά μέχρις ότου γίνει ένα ομοιογενές μείγμα και το φυλάμε. Με επαλείψεις χρησιμοποιείται όχι µόνο για περιπτώσεις ψώρας, αλλά βοηθά και σε άλλα δερματικά προβλήματα.

*  Καμία αναφορά παρενέργειας δεν έχει καταγραφεί 

Σημείωση:

Η γεύση προέρχεται από έλαια στα κυτταρικά τοιχώματα των φυτών. Το κόψιμο ή η άλεση σπάει τα κυτταρικά τοιχώματα και απελευθερώνει τη γεύση.

Όλα τα σκευάσματα βοτάνων μπορούν να αποθηκευτούν αποτελεσματικά σε δροσερό, ξηρό και σκοτεινό μέρος, για παράδειγμα μέσα σε ένα ντουλάπι κουζίνας.

Θα πρέπει πάντοτε να ελέγχουμε την ένδειξη ημερομηνίας που ορίζετε από τον κατασκευαστή και η οποία δηλώνει το διάστημα που μπορούμε να τα αξιοποιήσουμε.

Η ξήρανση των βοτάνων σε πολύ υψηλή θερμοκρασία μπορεί να προκαλέσει απώλεια γεύσης και ιδιοτήτων.

*  Προειδοποιήσεις:

Η παραπάνω περιγραφή του φυτού, δεν αποτελεί σε καμία περίπτωση συνταγή.

Η πληροφορίες που αναφέρονται έχουν αντληθεί από ακαδημαϊκά βιβλία, έρευνες, άρθρα και αναφορές καταξιωμένων βοτανολόγων.

Για τον άνθρωπο κάθε ουσία δυνητικώς μπορεί να έχει ανεπιθύμητο αποτέλεσμα, καθώς αυτό προέρχεται ανάλογα από την ποσότητα της ουσίας που θα μπει στον οργανισμό, και από τη δυνατότητα αυτού να την απομονώσει ή να την αποβάλλει μετά από κάποια επεξεργασία.

Θεωρείτε απαραίτητη η συμβουλή ειδικού πριν από την χρήση του φυτού, καθώς επίσης δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται ως υποκατάστατο μιας ισορροπημένης δίαιτας.

Συμβουλευτείτε τον γιατρό σας αν είστε έγκυος, θηλάζετε, βρίσκεστε υπό φαρμακευτική αγωγή ή αντιμετωπίζετε προβλήματα υγείας. Να φυλάσσεται μακριά από τα μικρά παιδιά.

Η λαβαντούλα η στενόφυλλη, η κοινή λεβάντα και η λαβαντούλα η στοϊχάς, γνωστή ως µυροφόρα και αγριολεβάντα ανήκουν στην οικογένεια των Χειλανθών και στην κατηγορία των αρωματικών φυτών.

Είναι πολυετή θαμνώδη φυτά, έχουν φύλλα µακρόστενα, ελαφρά χνουδωτά µάλλον σαρκώδη και ασηµόχρωα.

Χαρακτηριστική διαφορά τους είναι η ανθοφορία τους, που στη µεν πρώτη τα άνθη είναι χειλόµορφα, βιολετιά και βρίσκονται σε αραιή, ακραία ταξιανθία, ενώ της άγριας είναι βιολετιά και βρίσκονται σε ακραία, πυκνά στάχυα.

Ανθίζουν την άνοιξη η µεν πρώτη σε κήπους, η δε δεύτερη σε ξερότοπους, πετρώδη εδάφη και ποταμούς στα ηµιορεινά του νησιού μας.

Η λαβαντούλα η στοϊχάς είναι ιθαγενές φυτό των Μεσογειακών χωρών και αναφέρεται από τον Πλίνιο και το Διοσκουρίδη, η καλλωπιστική λεβάντα είναι υβρίδιο της άγριας.

Σήμερα υπάρχουν αρκετές καλλωπιστικές ποικιλίες, που καλλιεργούνται για το αιθέριο λάδι τους, παρ'όλο που το ανώτερο ποιοτικά λάδι είναι αυτό που δίδει η λαβαντούλα η στενόφυλλη.

Υπάρχουν αρκετές ενδιαφέρουσες καταγραφές για τη λεβάντα και τη χρήση της.

Η λεβάντα ήταν από τα πρώτα φυτά που χρησιμοποίησε ο άνθρωπος από την αρχαιότητα για καλλωπιστικούς σκοπούς. Η ονομασία της προέρχεται από το λατινικό Lavare που σημαίνει πλένω γιατί έριχναν άνθη λεβάντας στα μπάνια τους για να τα αρωματίζουν. Μια συνήθεια που την καθιέρωσαν οι Ρωμαίοι.

Τα σακουλάκια λεβάντας είχαν τη θέση τους στις κασέλες και στα ντουλάπια, για να αρωματίζουν τα ρούχα και να διώχνουν το σκώρο. Ακόμη και στις φόδρες των ρούχων έραβαν λεβάντα για τους σκοπούς αυτούς.

Με το λάδι της άλειφαν τα πόδια των κρεβατιών τους για να απαλλαγούν από τους κοριούς. Με το ίδιο λάδι άλειφαν τα κεφάλια των παιδιών για να τα απαλλάξουν από τις ψείρες. Επίσης το χρησιμοποιούσαν για τη θεραπεία των λαβωματιών.

Οι κυνηγοί ήξεραν ότι μπορούσαν να σωθούν οι ίδιοι και να σώσουν και τους σκύλους τους από τα δαγκώματα των οχιών, αν κυνηγούσαν σε τόπο που φύτρωνε λεβάντα. Έλιωναν τα φύλλα της και τα αποθέταν στις πληγές.

Οι νεότερες έρευνες έχουν αποδείξει ότι το αιθέριο λάδι της λεβάντας είναι δραστικό αντισηπτικό για το βάκιλο της διφθερίτιδας και του τύφου, για τους στρεπτόκοκκους και πνευµόκοκκους και δραστικό αντίδοτο για τα δηλητήρια.

Η λεβάντα είναι συνδεδεμένη µε την ιστορία της αρωµατοθεραπείας. Το 1920 ο Rene Maurice Gattefosse θα καεί άσχημα σε μία έκρηξη στο χηµείο του οικογενειακού του εργοστασίου που καταστεύαζε αρωματικά έλαια.

Το πρώτο πράγµα που βρήκε πρόχειρο για να καταλαγιάσει τους πόνους του ήταν καθαρό λάδι λεβάντας. Πρόσεξε ότι η θεραπεία ήταν γρήγορη και η επούλωση χωρίς σημάδι.

Αυτό του έδωσε το έναυσμα να ξεκινήσει τις έρευνες του για τις θεραπευτικές ιδιότητες των αρωματικών ουσιών.

Μετά από οκτώ χρόνια πειραματισμού θα εκδώσει το πρώτο βιβλίο για την αρωματοθεραπεία και θα σημάνει την αρχή της αρωµατοθεραπείας σαν ξεχωριστό κλάδο θεραπείας.

Το αιθέριο λάδι της χρησιμοποιείται σαν καλλυντικό, για θεραπευτικούς σκοπούς και κατέχει µια ξεχωριστή θέση στην αρωματοθεραπεία.

Ξηραμένες διατηρούν το άρωμα τους για χρόνια.

Τα φύλλα της περιέχουν αιθέριο λάδι µε κύρια συστατικά το οξικό λιναλύλιο, λιναλοόλη, γερανιόλη, βορνεόλη και τερπενικούς υδρογονάνθρακες.

Τα άνθη περιέχουν ακόµη κουµαρινικά παράγωγα, ταννίνη, ροζµαρινικό οξύ, πικρές ουσίες, ανθοκυανίνη και ανόργανα άλατα.

Έχει αντισηπτικές, επουλωτικές, ηρεμιστικές, αντισπασμωδικές και σπασμολυτικές Ιδιότητες και συστήνεται:

- σαν καταπραϋντική του νευρικού συστήματος και των λείων μυών, σε περιπτώσεις νευρικής υπερέντασής, νευρασθένειες, αϋπνίες, καρδιακές νευρώσεις, πονοκεφάλους και ημικρανίες, λιποθυμίες και µελαγχολίες. Μπορεί να χρησιμοποιηθεί το έγχυμα της ή μασάζ µε αιθέριο λάδι της, γιατί έχει την ιδιότητα να εξισορροπεί τις σωματικές και ψυχικές δυνάμεις του οργανισμού.

-σε προβλήματα του αναπνευστικού, όπως βρογχικά, ιγμορίτιδα, άσθμα και φυματίωση.

- σε δερματικά προβλήματα, όπως ακμή, πληγές, αναφυλαξία, έκζεμα, μώλωπες, οιδήματα και γενικά σε δερματοπάθειες.

- σε δαγκώματα εντόμων και φιδιών.

- σε άφθες µε γαργάρες.

- σε υπέρταση, ταχυκαρδία και για τόνωση του κυκλοφοριακού συστήματος.

- σε αέρια στα έντερα και για καταπολόµηση των παρασίτων στα έντερα.

- σε προβλήματα χολής.

- σε ρευματικούς και αρθριτικούς πόνους µε εντριβές.

- σε γυναικολογικά προβλήματα, όπως λευκόρροια, οδυνηρά και ακανόνιστα έµµηνα. Ακόμη µε μασάζ στο τελευταίο σπόνδυλο µε λάδι αιθέριο λάδι της, επιταχύνει και ευκολύνει τη γέννα, για να απωθεί τα έντομα και μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε λίγες σταγόνες από το αιθέριο λάδι της στη συσκευή για αρωματισμό της ατμόσφαιρας και να επιτύχουμε διπλό αποτέλεσμα, μαζί µε τον αρωματισμό του χώρου µας να απαλλαγούμε από τα ενοχλητικά έντομα.

ΕΓΧΥΜΑ: Αφήνουμε τα βότανα για 15 λεπτά σε καυτό νερό, τα σουρώνουμε και πίνουμε.

ΔΟΣΟΛΟΓΙΑ: 1 με 2 κουταλάκια βότανο, σε 1 φλιτζάνι του τσαγιού με νερό και πίνουμε 3 φορές την ημέρα. Αυτή η μέθοδος χρησιμοποιείται για πέταλα, άνθη, φύλλα και όλα τα αρωματικά βότανα.

*ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΑ: Για εξοικονόμηση χρόνου, από το προηγούμενο βράδυ ή το πρωινό μας, ετοιμάζουμε ένα (ολοήμερο) ρόφημα, το βάζουμε σε γυάλινο μπουκάλι ή παγούρι, και το πίνουμε ανά τακτικά χρονικά διαστήματα, καθόλη την περίοδο της ημέρας (από το πρωί έως το βράδυ).

ΔΟΣΟΛΟΓΙΑ: 3 με 6 κουταλάκια βότανο, σε ποσότητα 3 φλυτζάνια του τσαγιού νερό, το φτιάχνουμε μόνο 1 φορά και το πίνουμε έως ότου τελειώσει.

* Συμβουλές & Μυστικά :

Για εξωτερική χρήση ετοιμάζουμε ένα πιο δυνατό έγχυµα, βάζοντας τη διπλάσια δόση βοτάνου και το χρησιμοποιούμε για πλύσεις σε δερματικά προβλήματα, µε εσωτερική πλύση σε λευκόρροια, µε κομπρέσες σε πληγές, αποστήµατα και πονοκεφάλους.

Ακόμη με λούσιμο των μαλλιών για απαλλαγή από την πιτυρίδα και µε θεραπευτικά μπάνια για ξεκούραση, τόνωση, σε δερματικά προβλήματα, ρευματικούς και αρθριτικούς πόνους.

Λάδι: Αφήνουμε μία φούχτα άνθη λεβάντας σε ένα λίτρο λιπαρό φυτικό λάδι ἡ ελαιόλαδο, για τρεις ημέρες στον ήλιο, σουρώνουµε και προσθέτουμε νέα άνθη λεβάντας.

Επαναλαμβάνουμε μέχρις ότου το λάδι µας μυρίζει έντονα λεβάντα. Χρησιμοποιείται στα δερµατικά προβλήµατα και πληγές µε επαλείψεις και για τα μαλλιά µε εντριβές.

Μπορούμε να το χρησιμοποιήσουμε και εσωτερικά για τις ιδιότητες της λεβάντας, απλά το διαλύουμε σε νερό. Η δοσολογία είναι 5-6 σταγόνες σε µισό ποτήρι νερό.

Οι φρέσκες ανθισμένες κορυφές της λεβάντας χρησιμοποιούνται για αρωματισμό καλλυντικών, (το περίφημο νερό Κολωνίας), ποτών, φαγητών, γλυκών και διαφόρων ειδών ψωμιού.

Τα ξηρά άνθη της σε σακουλάκια αρωματίζουν και διώχνουν το σκώρο στα ερμάρια, συρτάρια και μπαούλα.

Το αιθέριο λάδι της χρησιμοποιείται στην αρωµατοθεραπεία και θεωρείται ένα από τα βασικά λάδια για το σκοπό αυτό.

Χρησιμοποιούνται µόνο μερικές σταγόνες του, διαλυμένες σε λιπαρό φυτικό λάδι.

Λόγω των ιδιοτήτων του χρησιμοποιείται σε συνδυασμό µε πολλά άλλα αιθέρια λάδια, περισσότερο για να ενισχύει τις ιδιότητές τους και συνάμα να εξουδετερώνει τις έντονες ή ερεθιστικές τους ιδιότητες.

Δρ Κυριακή Ζανέττου: Τελειώνοντας το κεφάλαιο λεβάντα μπαίνω στον πειρασμό να δώσω τη δοκιμασμένη συνταγή του Helmerich, για την ψώρα, που την ολοκλήρωσε µετά από μακρύ πειραματισμό.

Αναμειγνύουμε από ένα γραμμάριο αιθέριο λάδι λεβάντας, λεμονιού, µέντας, γαρύφαλλου και κανέλλας, προσθέτουμε ένα γραμμάριο γόµα τραγάγκαθας, πενήντα γραμμάρια σόδα, εκατό γραμμάρια θείο και διακόσια γραμμάρια γλυκερίνη.

Τα αναμειγνύουμε καλά μέχρις ότου γίνει ένα ομοιογενές μείγμα και το φυλάμε. Με επαλείψεις χρησιμοποιείται όχι µόνο για περιπτώσεις ψώρας, αλλά βοηθά και σε άλλα δερματικά προβλήματα.

*  Καμία αναφορά παρενέργειας δεν έχει καταγραφεί 

Σημείωση:

Η γεύση προέρχεται από έλαια στα κυτταρικά τοιχώματα των φυτών. Το κόψιμο ή η άλεση σπάει τα κυτταρικά τοιχώματα και απελευθερώνει τη γεύση.

Όλα τα σκευάσματα βοτάνων μπορούν να αποθηκευτούν αποτελεσματικά σε δροσερό, ξηρό και σκοτεινό μέρος, για παράδειγμα μέσα σε ένα ντουλάπι κουζίνας.

Θα πρέπει πάντοτε να ελέγχουμε την ένδειξη ημερομηνίας που ορίζετε από τον κατασκευαστή και η οποία δηλώνει το διάστημα που μπορούμε να τα αξιοποιήσουμε.

Η ξήρανση των βοτάνων σε πολύ υψηλή θερμοκρασία μπορεί να προκαλέσει απώλεια γεύσης και ιδιοτήτων.

*  Προειδοποιήσεις:

Η παραπάνω περιγραφή του φυτού, δεν αποτελεί σε καμία περίπτωση συνταγή.

Η πληροφορίες που αναφέρονται έχουν αντληθεί από ακαδημαϊκά βιβλία, έρευνες, άρθρα και αναφορές καταξιωμένων βοτανολόγων.

Για τον άνθρωπο κάθε ουσία δυνητικώς μπορεί να έχει ανεπιθύμητο αποτέλεσμα, καθώς αυτό προέρχεται ανάλογα από την ποσότητα της ουσίας που θα μπει στον οργανισμό, και από τη δυνατότητα αυτού να την απομονώσει ή να την αποβάλλει μετά από κάποια επεξεργασία.

Θεωρείτε απαραίτητη η συμβουλή ειδικού πριν από την χρήση του φυτού, καθώς επίσης δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται ως υποκατάστατο μιας ισορροπημένης δίαιτας.

Συμβουλευτείτε τον γιατρό σας αν είστε έγκυος, θηλάζετε, βρίσκεστε υπό φαρμακευτική αγωγή ή αντιμετωπίζετε προβλήματα υγείας. Να φυλάσσεται μακριά από τα μικρά παιδιά.

Ο άρκευθος ο κοινός, γνωστός και µε τα ονόµατα αγριοκυπάρισσος, αβρατξιά και αόρατος, ανήκει στην οικογένεια των Κυπαρισσίδων.

Είναι θάμνος ή μικρό δένδρο µε γκριζωπούς κλώνους που ξεφλουδίζονται σε στενές γραμμές.

Τα φύλλα του είναι ροµβοειδή, µικρά και βαλσαμώδη, που το ένα καλύπτει το άλλο. Τα άνθη τους είναι δίοικα, τα αρσενικά είναι μικροί κώνοι και βρίσκονται σε ακραία κλαδιά και τα θηλυκά σφαιρικοί κώνοι µε λέπια.

Ο καρπός τους είναι μικρά, στρογγύλα, κοκκινοκαφέ μούρα µε έξι σπέρματα. Ανθίζει από το Φεβράρη µέχρι τον Απρίλη και είναι χαρακτηριστικό φυτό της µακκίας βλάστησης στο τόπο µας. Αντιπροσωπεύεται µε τέσσερα είδη.

Ο αόρατος χρησιµοποιείται µε πάρα πολλούς τρόπους για τις ωφέλιμες και θεραπευτικές του ιδιότητες.

Παλιά έκαιαν τον αόρατο, για να μπορέσουν να αντεπεξέλθουν µε τα προβλήτα των επιδηµιών, σε σπίτια, νοσοκομεία και κοινόχρηστους χώρους. Ο καπνός τους απολύµανε και αρωμάτιζέ συνάµα τους χώρους αυτούς και επενεργούσε ηρεµιστικά και τονωτικά σε αρρώστους και υγιείς.

Η πρακτική αυτή ήταν γνωστή από την εποχή του Ιπποκράτη και συνεχίστηκε µέχρι το Μεσαίωνα.

Σήµερα θα βρούμε τη συνήθεια σε µερικά µέρη του κόσμου να αρωματίζουν την ατμόσφαιρα ρίχνοντας μούρα του αόρατου στα αναμμένα τζάκια.

Περιέχουν αιθέριο λάδι µε βασικό συστατικό τη γιουνιπερίνη, ρητίνη, κερί, γόμμη, διάφορα οργανικά οξέα, πικρές ουσίες, δεψικές ουσίες, φλαβονοειδή και βιταμίνη C.

Έχει διουρητικές, αντιφλογµονικές, σπασµολυτικές, ηρεµιστικές και συνάµα τονωτικές ιδιότητες.

Συστήνεται για πάρα πολλές παθήσεις όπως: Σε χρόνιες φλεγόμενες του ουροποιητικού συστήµατος, σε ψαμµιάσεις, σε λιθιάσεις, κολικούς των νεφρών, κυστίτιδα, διόγκωση του προστάτη, κατακράτηση ούρων και υγρών στον οργανισμό, όπως οιδήµατα, σε ρευματισμούς και αρθριτικά, ποδάγρα και κυτταρίτιδα, (σε ηπατικές παθήσεις, όπως κίρρωση και παθήσεις της χολής, σε προβλήµατα του γαστροεντερικού, γιατί είναι ευστόµαχο, ορεκτικό, χωνευτικό και διώχνει τα αέρια από το στομάχι και τα έντερα.

Σε νευρασθένειες, σε υπερένταση, υποτονικότητα και καθαρίζει το μυαλό από την υπερφόρτωση. Σε διαβήτη, σε γυναικολογικά προβλήματα όπως λευκόρροια, ακανόνιστα έµµηνα ή και αιµορραγίες, σε δερµατοπάθειες, προβλήµατα ψωρίασης και έκζεμα, και τέλος βοηθά για µια γενική αποτοξίνωση του οργανισμού και σε περιπτώσεις εφηβικής ακμής.

Σαν αντισηπτικό καθαρίζει την ατμόσφαιρα από μολυσματικούς παράγοντες είτε καίγοντας αόρατο είτε µε αναθυμιάσεις αιθέριου λαδιού του.

Στη Βουλγαρία, την άνοιξη, συνηθίζουν να τρώνε από τρία µήλα του αόρατου, τρεις φορές την ημέρα για προβλήµατα νεφρών και φλεγμονές της κύστης.

Τα μούρα του αόρατου χρησιμοποιούνται και για αρωματισµό διαφόρων ποτών, ειδικά για την παραγωγή του ποτού Τζιν.

Σαν άρτυµα χρησιµοποιείται στα παστά κρέατα, σε µαρινάδες ψαριών και σε διάφορες σούπες.

Το αιθέριο λάδι του χρησιµοποιείται στην αρωµατοθεραπεία και στη σαπωνοποιία.

Ο αόρατος σαν δένδρο προστατεύει το έδαφος από τις βροχές και το ξύλο του, που δε σαπίζει εύκολα, χρησιµοποιείται για κατασκευές σε σπίτια.

Παλιά πίστευαν ότι απομακρύνει τα φίδια και φρόντιζαν να κρεμούν στα υποστατικά τους κλώνους αόρατου.

Στην κυπριακή ύπαιθρο τᾳ χρησιμοποιούν για την παραγωγή ξυλοκαρβούνων, γιατί αντέχουν αναμμένα για πολλή ώρα.

ΕΓΧΥΜΑ: Αφήνουμε τα βότανα για 15 λεπτά σε καυτό νερό, τα σουρώνουμε και πίνουμε.

ΔΟΣΟΛΟΓΙΑ: 1 με 2 κουταλάκια βότανο, σε 1 φλιτζάνι του τσαγιού με νερό και πίνουμε 3 φορές την ημέρα. Αυτή η μέθοδος χρησιμοποιείται για πέταλα, άνθη, φύλλα και όλα τα αρωματικά βότανα.

*ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΑ: Για εξοικονόμηση χρόνου, από το προηγούμενο βράδυ ή το πρωινό μας, ετοιμάζουμε ένα (ολοήμερο) ρόφημα, το βάζουμε σε γυάλινο μπουκάλι ή παγούρι, και το πίνουμε ανά τακτικά χρονικά διαστήματα, καθόλη την περίοδο της ημέρας (από το πρωί έως το βράδυ).

ΔΟΣΟΛΟΓΙΑ: 3 με 6 κουταλάκια βότανο, σε ποσότητα 3 φλυτζάνια του τσαγιού νερό, το φτιάχνουμε μόνο 1 φορά και το πίνουμε έως ότου τελειώσει.

* Συμβουλές & Μυστικά :

Λάδι: Αφήνουμε 100 γραμμάρια κοπανισµένες κορφές και μούρα σε μισό λίτρο ελαιόλαδο για 15 ημέρες στον ήλιο, σουρώνουμε και το χρησιμοποιούμε για εντριβές και κοµπρέσες σε δερµατικά και μυϊκούς πόνους.

Ένα δυνατό έκχυµα: Βράζουµε 100 γραμμάρια κοπανισµένες κορφές και μούρα σε δύο λίτρα νερό για μία ώρα, σουρώνουµε και το υργό το χρησιμοποιούμε για εντριβές και κοµπρέσες όπως το λάδι.

* Καμία αναφορά παρενέργειας δεν έχει καταγραφεί

Σημείωση:

Η γεύση προέρχεται από έλαια στα κυτταρικά τοιχώματα των φυτών. Το κόψιμο ή η άλεση σπάει τα κυτταρικά τοιχώματα και απελευθερώνει τη γεύση.

Τα αποξηραμένα βότανα μπορούν να αποθηκευτούν αποτελεσματικά έως και ένα χρόνο σε δροσερό, ξηρό, σκοτεινό μέρος.

Η ξήρανση των βοτάνων σε πολύ υψηλή θερμοκρασία μπορεί να προκαλέσει απώλεια γεύσης και ιδιοτήτων.

*  Προειδοποιήσεις:

Η πληροφορίες που αναφέρονται έχουν αντληθεί από ακαδημαϊκά βιβλία, έρευνες, άρθρα και αναφορές καταξιωμένων βοτανολόγων.

Για τον άνθρωπο κάθε ουσία δυνητικώς μπορεί να έχει ανεπιθύμητο αποτέλεσμα, καθώς αυτό προέρχεται ανάλογα από την ποσότητα της ουσίας που θα μπει στον οργανισμό, και από τη δυνατότητα αυτού να την απομονώσει ή να την αποβάλλει μετά από κάποια επεξεργασία.

Θεωρείτε απαραίτητη η συμβουλή ειδικού πριν από την χρήση του φυτού, καθώς επίσης δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται ως υποκατάστατο μιας ισορροπημένης δίαιτας.

Συμβουλευτείτε τον γιατρό σας αν είστε έγκυος, θηλάζετε, βρίσκεστε υπό φαρμακευτική αγωγή ή αντιμετωπίζετε προβλήματα υγείας. Να φυλάσσεται μακριά από τα μικρά παιδιά.